Phẩm Thế Gian/ Phật Đà/ An Lạc/ Hỷ Ái/ Phẫn Nộ 167-234

17 Tháng Tư 20213:02 CH(Xem: 900)
avalokitesvara

13. Phẩm Thế Gian (LOKAVAGGO)
---o0o---

 

167.  Chớ theo những pháp thấp hèn

Chớ buông lung, sống mặc nhiên qua ngày
Chớ theo tà kiến, mê say

Tục trần tăng trưởng, quắt quay luân hồi

 

168.  Phải luôn nỗ lực ở đời

Sống theo Chánh Pháp, xa rời buông lung

Sống đời trì giới, tu tâm

Đời nay hưởng lạc, đời sau hưởng lành

 

169. Chớ theo tà hạnh, ác hành

Sống theo Chánh Pháp, tốt lành, thiện chân

Sống đời trì giới, tu tâm

Đời nay hưởng lạc, đời sau cũng vầy

 

 170. Hãy nhìn bọt nước tung bay

Cũng là huyễn ảo, cũng tày tang thương

Hiểu ra cái lẽ vô thường

Tử thần chẳng gặp trên đường chánh tu

 

171. Ngắm nhìn lộng lẫy xe vua

Tưởng đời cũng đẹp, nào thua kém gì

Người ngu tham đắm, si mê

Chỉ duy người trí chẳng hề bận tâm

 

172. Những ai đã sống buông lung

Biết rời phóng dật, gắng tâm thiện hành

Thật là ánh sáng trong lành

Như vầng trăng sáng thoát vành mây che

173.  Những người chịu nghiệp khắt khe

Nay đà sám hối, chỉ mê thiện hành

Đó là ánh sáng trong lành

Như vầng trăng sáng thoát vành mây che

 

174.  Đời này thật quá u mê

Ít người sáng suốt hướng về cõi Thiên

Như chim thoát khỏi lưới giềng

Chỉ bay quanh quẩn, cao thiên chẳng màng

 

 175. Thiên nga bay, chỉ nhỡ nhàng

Có thần thông, chỉ lưng chừng trên không

Duy người đại trí tinh thông

Dẹp yên Ma lực, mới mong thoát đời

 

176. Những ai vọng ngữ, lắm lời

Đế chân nhất Pháp cũng thời phạm ngay

Đời sau chẳng biết, chẳng hay

Ác nào là chẳng ra tay dám làm

 

177. Kiệt keo, sao đạt cõi Thiên

Người ngu, bố thí ghét phiền chẳng cho

Trí nhân, bố thí chăm lo

Tương lai an lạc, tâm tư vui vầy

 

178. Dự lưu (1), nếu đạt quả này

Chủ nhân cõi đất nào tày, sánh sao

Cõi Thiên cũng khó so nào

Chủ trì Thiên Giới làm sao sánh bằng

 

(1)  Dự lưu = người đã giải thoát khỏi 3 trói buộc: ngã kiến, nghi ngờ và giới cấm thủ

---o0o---


14. Phẩm Phật Đà (BUDDHAVAGGO)

---o0o---

179. Phật Đà đã thắng hoàn toàn

Dục tham đã diệt, chẳng còn chút chi

Mênh mông Phật trí từ bi

Chẳng còn dấu tích, còn gì dục tham

Khó tìm theo dấu dục tham

Làm sao cám dỗ bậc cao vẹn toàn

180. Phật Đà ái dục dẹp tan

Dục tham vô hiệu, ai làm được chi

Mênh mông Phật trí từ bi

Chẳng còn dấu tích, còn chi buộc ràng

Khó tìm theo dấu dục tham

Làm sao cám dỗ bậc cao vẹn toàn (1)

181. Trí nhân thiền định chuyên cần

Thích nơi thanh vắng một lần viễn ly

Là người chánh giác, khó bì

Khiến trời, người cũng mến vì, kính yêu

      
182.   Được làm người, thật khó thay

Khó thay được sống trọn nơi cõi trần

Được nghe Chánh Pháp, khó hơn

Khó sao gặp Phật ở trên đời này

 

(1)  Câu 179 -180 là lời Phật nói với Ma nữ

      
183. Không làm điều ác, vui thay

Gắng công hành thiện, gắng xây hạnh lành

Giữ gìn tâm, ý sạch trong

Lời chư Phật dạy, để mình tu thân

      
184.   Phật thường giảng dạy chúng dân

Quả cao tối thượng, Niết Bàn là đây

Nhẫn là khổ hạnh cao dày

Xuất gia thời chẳng hại người, lành sao

Sa môn chẳng hại ai nào

Xứng danh tên gọi, có đâu sai lầm

      
185.   Phật thường giảng dạy chúng dân

Chớ nên phỉ báng, tổn thương mọi người

Uống, ăn nên tiết độ thôi

Giữ gìn trì giới, sống nơi tịnh nhàn

Siêng năng bát định, thiền, không (2)

Lời chư Phật dạy, chuyên cần dám sai

      
186.   Dù mưa vàng bạc rải đầy

Dục tham khó thỏa ngay nơi lòng mình

Trí nhân biết rõ sự tình

Dục nhiều quả đắng, thời mình ham chi

 

(2)  Bát định: 8 phép định của tu thiền, 4 thuộc sắc giới là thiền định, 4 thuộc vô sắc giới là không định, để đắc quả A La Hán

      
187.   Lẽ này đã ngộ, đã tri

Người tu học Phật chẳng mê dục rồi

Dù là dục lạc cõi trời

Chỉ cầu diệt ái dục thôi, viên thành

 

188.   Trong cơn lo sợ, hoảng kinh

Tìm nơi nương tựa để mình quy y

Này rừng nọ, nọ núi kia

Này thần, này miếu, thiếu gì chốn nơi

 

189.   Nếu không lựa chọn đúng nơi

Quy y đúng chỗ, sao vơi khổ này

Quy y tối thượng tốt thay

Khổ đau mới thoát, mới hay Pháp mầu

 

190.   Ai kia muốn hết khổ đau

Tìm về Phật, Pháp, Tăng hầu quy y

Trí chân, Chánh Tuệ phát huy

Thấy ra Tứ Đế (3), thoát ly khổ nàn

 

191.   Đời là đau khổ vô vàn

Nguyên nhân đau khổ, dục tham lẽ này

Muốn hết khổ, diệt dục ngay

Hướng tâm Chánh Đạo (4), tức thời khổ tan

 

(3)  Tứ đế: Tứ Diệu Đế hay Tứ Thánh Đế là 4 chân lý của Giáo Pháp Phật gồm Khổ Đế, Tập Khổ Đế, Diệt Khổ Đế và Đạo Đế (coi câu 191)

(4)  Bát Chánh Đạo gồm: Chánh Kiến, Chánh Tư Duy, Chánh Ngữ, Chánh Nghiệp, Chánh Mạng, Chánh Tinh Tấn, Chánh Niệm, Chánh Định

      
192.   Quy y Tam Bảo, tâm an

Là nơi tối thượng, thoát nàn khổ đau

       
193.  Thánh nhân khó gặp làm sao

Phải đâu cũng có, chỗ nào cũng sanh

Chỗ nào có bậc trí sanh

Gia đình thân tộc an lành vui tươi

      
 194.   Vui thay Phật đã ra đời

Vui thay Pháp giảng khắp nơi xóm làng

Vui thay hoà hợp Tăng đoàn

Vui thay đệ tử mấy hàng đồng tu

       
195.   Cúng dường các bậc chân tu

Học trò chư Phật đã trừ khổ đau

Chân tu là bậc thanh cao

Thoát ly hư vọng, sạch lầu não tâm

       
196.   Cúng dường các bậc Thánh nhân

Có tâm tịch tịnh, lại không sợ gì

Các công đức ấy ai bì

Không ai ước lượng đếm ghi cho vời

 

---o0o---​


15. Phẩm An Lạc (SUKHAVAGGO)

---o0o---

 

 197.   Vui thay ta sống ở đời

Lòng không thù hận, giữa nơi hận thù

Mặc người thù hận ám bu

Lòng ta vẫn lắng, chẳng thù hận ai

 

198.   Vui thay ta sống hòa hài

Lòng không phiền não, giữa nơi não phiền

Mặc người phiền não triền miên

Lòng ta vẫn tịnh, không phiền, không nao

 

 199.   Vui thay ta sống thanh tao

Giữa nơi tham dục, lòng bao trong lành

Mặc người tham dục vây quanh

An nhiên ta sống, tịnh thanh một lòng

 

200.   Vui thay ta sống tâm không

Tham, sân, si dứt, lòng không ngại gì

Hưởng an, hỷ, lạc, một bề

Như nơi Thiên Giới, xứng tề Quang Âm (1)

 

 201.   Thắng thời gây oán hận thâm

Thua thời uất ức, cam phần khổ đau

Sống đời hòa hiếu, thanh cao

Bỏ sau thắng, bại, dâng trào niềm an

 

       (1)  Quang Âm: trời thứ sáu thuộc về sắc giới, nơi chúng sinh nuôi sống mình bằng tâm hỷ

 

 202.   Lửa nào sánh được lửa tham

Ác nào hơn được ác sân, hận này

Khổ nào sánh khổ uẩn thay

Vui nào bằng được vui nơi Niết Bàn

 

203. Đói ăn, khát uống, bệnh trầm

Các hành, các uẩn là tầng khổ cao

Hiểu ra sự thực thể nào

Hưởng vui tối thượng, thanh cao Niết Bàn

 

204.   Người không bệnh, lợi ngút ngàn

Nếu lòng biết đủ, giầu sang khó vời

Bạn cùng thành tín, nhất rồi

Niết Bàn là cõi tuyệt vời lạc an

 

205.   Niềm vui sống ẩn vô vàn

Tỏ tường cuộc sống, tịnh nhàn tâm tư

Niềm vui Pháp hỷ sẽ ưa

Không còn sợ hãi, nhiễm ô chẳng còn

 

206.   Lành thay gặp được Thánh nhân

Sống gần cũng được hưởng phần lạc an

Mừng không gặp những ngu nhân

Sống càng xa họ, thường càng an vui

 

207.   Sống chung với những người ngu

Buồn lo tựa sống với thù, khổ thay

Sống cùng người trí, nào tày

Như cùng thân thuộc vui vầy gặp nhau

 

208.   Đúng là gần được Thánh nhân

Những người hiền trí, giữ thân, giới trì

Thiện nhân, hiền tuệ cận kề

Con đường sáng tỏ, khác gì trăng lên



16. Phẩm Hỷ Ái (PIYAVAGGO)

---o0o---

 

209.   Lo làm những việc không nên

Tu hành thời lại chẳng chuyên, không làm

Đành lòng theo hướng dục tham

Thời đừng so kể người ham giới trì

 

210.  Đừng thân kẻ đáng yêu vì

Chớ thân kẻ chẳng hợp chi với mình

Yêu, không được gặp, khổ hình

Ghét nhau, phải gặp, trăm nghìn khổ đau

 

211.  Hiểu ra, sẽ chẳng nên yêu

Xa nhau, ly biệt, trăm điều sầu thương

Dứt trừ yêu, ghét tình thường

Chẳng còn ràng buộc, lòng luôn nhẹ nhàng

 

212.  Lòng còn hỷ ái đa mang

Sinh ra lo sợ, tâm càng khổ thêm

Xa lià hỷ ái một niềm

Sầu thời tan biến, còn phiền sợ chi

 

 213.  Mang lòng tham ái, sầu bi

Sinh ra lo sợ, tâm thì khổ đau

Ai kia tham ái thoát mau

Sợ thời tan biến, hết sầu, hết lo

 

214. Lòng còn tham dục dày vò

Sinh ra sợ hãi, sinh lo, sinh buồn

Xa lià tham dục, nhẹ lòng

Sầu thời tan biến, đâu còn sợ chi

 

215. Lòng còn lạc dục, đam mê

Sinh ra lo sợ, trăm bề khổ đau

Ai kia lạc dục thoát mau

Sầu thời tan biến, tâm đâu sợ gì

 

 216.  Trong lòng ái dục, sầu bi

Sinh ra sợ hãi, tâm thì khổ thêm

Xa lià ái dục, tâm êm

Sầu thời tan biến, đâu phiền sợ chi

 

217. Vẹn toàn giới đức, tuệ tri (1)

Pháp lành nương trú, Đế chân (2) chứng rồi

Viên thành công hạnh (3) vun bồi

Được lòng ái kính mọi người, chẳng sai

 

218. Ly ngôn pháp muốn chứng rồi

Quả Tăng Thượng (4) cũng chẳng rời ý cao

Đắm mê dục lạc, dám đâu

Thượng Lưu (5) bậc ấy, danh nào xứng hơn

 

219. Cũng như người khách ly hương

Xa nhà lâu lắc, trên đường về quê

Bà con thân thuộc, bạn bè

Hân hoan chào đón, trăm bề mừng vui

 

220. Người làm phước cũng vậy thôi

Tích lành tích thiện đời đời tới nay

Nghiệp lành mở rộng đôi tay

Đón chào người thiện cũng tày thân nhân

 

(1)  Tuệ tri: Chánh kiến, hiểu biết rõ Tứ Diệu Đế, Vô ngã

(2)  Đế chân: chân lý tuyệt đối

(3)  Công hạnh: giới, định, tuệ

(4)  Quả Tăng Thượng: cộng quả, được tạo ra từ nhiều nhân

(5)  Thượng Lưu: đã gần đến Niết Bàn A La Hán

---o0o---

17. Phẩm Phẫn Nộ (KODHAVAGGO)

---o0o---

 

221. Giã từ phẫn nộ, kiêu căng

Giã từ phiền não buộc ràng nội tâm

Lià xa chấp trước, tâm, thân

Khỗ đau sẽ hết, chẳng còn chỗ nương

     
 222. Chận cơn phẫn nộ đang tăng

Như xe đang chạy, dừng lăn kịp thời

Đó là người đánh xe tài

Nếu không, thời chỉ là nài buông cương

      
223. Lấy không giận thắng giận hờn

Lấy lành thắng cái chẳng lành mới cam

Cúng dường tâm thắng xan tham

Lấy chơn thật thắng dễ dàng ngụy hư

     
224. Ít tiền, ít của, vẫn cho

Chẳng hề phẫn nộ, chẳng lo giận hờn

Nói năng lời lẽ thật chơn

Là ba việc thiện giúp gần giới Thiên

 

225.  Chẳng hề làm hại người hiền

Thân, tâm chế phục triền miên chẳng rời

Niết Bàn sẽ chứng được thôi

Khổ đau sẽ hết, phiền thời cũng tan

     
226.  Những người thức tỉnh, siêng năng

Cố công tu học thường hằng ngày đêm

Niết Bàn là hướng tiến lên

Bao nhiêu phiền não dứt liền đó thôi

     
227. Ngồi im cũng bị chê rồi

Nói nhiều cũng bị chê cười, khác chi

Nói vừa phải cũng bị chê

Làm sao tránh được lời chê của người

    
228. Xem ra sống ở trên đời

Từ xưa cổ tới hiện thời, tương lai

Chẳng ai cứ bị chê hoài

Cũng không ai suốt trọn đời được khen

     
229.  gày ngày xét kỹ mình xem

Có vương tỳ vết, tịnh thanh giới trì

Hiền minh, trí tuệ đôi bề

Khiến cho người trí tiếc gì tán dương

     
230.  Chánh nhân hạnh tỏa sáng trưng

Như vàng ròng nọ, ai còn dám chê

Chư Thiên tán thưởng nhứt tề

Bà-la-môn đó, xứng bề danh xưng

    
231. Giữ thân đừng nóng giận hờn

Giữ gìn thân, phải phục thuần lấy thân

Tránh xa thân ác vi hành

Dùng thân tu tập hạnh lành chánh chơn

     
232. Giữ lời đừng nóng giận hờn

Giữ lời, phải biết phục thuần nói năng

Tránh lời nói ác, thô càn

Dùng lời tu tập hạnh lành chánh chơn

     
233.  Ý đừng nóng giận đòi cơn

Giữ phòng ý, phải phục thuần ý, tâm

Lià xa ý ác, ý hung

Ý lành tu tập hạnh lành chánh chơn

     
234. Người hiền điều phục lấy thân

Giữ gìn miệng, lưỡi, mỗi lần nói ra

Giữ gìn ý tứ chẳng tà

Điều xong ba nghiệp, đúng là khéo tu

 

---o0o---




Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Hoa Súng